Dlaczego zarządy podejmują złe decyzje? 7 najczęstszych błędów na poziomie top managementu i jak je wyeliminować
Decyzje zarządu budują przyszłość firmy. To zdanie brzmi jak banał, ale w praktyce oznacza coś bardzo konkretnego: kilka decyzji podjętych rocznie przez top management może przesądzić o rentowności organizacji na lata. Błąd strategiczny nie jest „jednym z wielu błędów” — jest błędem o największej skali konsekwencji.
A jednak nawet doświadczone zarządy regularnie podejmują decyzje nietrafione. Nie dlatego, że są niekompetentne, ale dlatego, że działają w warunkach presji, nadmiaru bodźców, konfliktów interesów i ograniczeń poznawczych. Ten artykuł pokazuje najczęstsze źródła błędnych decyzji zarządczych oraz sposoby ich ograniczenia.
1. Brak jasnego modelu decyzyjnego (czyli chaos władzy)
W wielu firmach nie ma jasno określonych zasad: kto podejmuje decyzje, w jakim trybie, kiedy trzeba konsultować temat, a kiedy działać natychmiast. W efekcie:
decyzje są odkładane,
zarząd wraca do tych samych tematów wielokrotnie,
tworzą się nieformalne koalicje,
dominują silniejsze osobowości, a nie argumenty.
To nie problem „komunikacji” — to problem architektury zarządzania. Dobrze funkcjonujący zarząd ma jasne reguły: proces decyzyjny jest powtarzalny i odporny na emocje.
2. Dominacja intuicji nad danymi
Intuicja bywa cenna, ale w zarządzaniu strategicznym bywa również kosztowna. Powszechne problemy to:
decyzje na podstawie pojedynczych przykładów (a nie trendów),
brak analizy scenariuszy,
mylenie korelacji z przyczyną,
nadmierna pewność siebie.
Zarząd powinien umieć łączyć intuicję z danymi oraz umiejętnie zadawać pytania analityczne. Kluczowe jest nie „posiadanie raportów”, ale umiejętność ich interpretacji i przekładania na kierunki działania.
3. Działanie reaktywne zamiast strategicznego
Duża część zarządów nie zarządza firmą strategicznie, tylko… reaguje na bieżączkę. Kiedy każdy tydzień jest gaszeniem pożarów, w firmie:
nie ma realnego planu długoterminowego,
projekty są uruchamiane i porzucane,
brakuje konsekwencji w budowaniu przewagi.
Strategia nie polega na tym, że firma ma slajd w PowerPoincie. Strategia to zdolność do wyboru priorytetów i odmawiania. W praktyce oznacza: mniej inicjatyw, lepsza egzekucja i większa klarowność.
4. Konflikty w zarządzie zamiast konstruktywnej różnicy zdań
Konflikt nie jest zły. Zły jest brak zasad pracy na konflikcie. W zarządach częste są dwa skrajne style:
„wszyscy się zgadzamy” (czyli unikanie trudnych tematów),
„ciągła walka” (czyli rywalizacja o wpływ i rację).
W obu przypadkach organizacja płaci za to spadkiem jakości decyzji, a zespół menedżerski traci wiarę w spójność kierunku firmy.
Profesjonalizacja pracy zarządu wymaga kompetencji miękkich na najwyższym poziomie: negocjacji, mediacji, radzenia sobie z napięciem, zarządzania emocjami, ale też umiejętności twardego domykania decyzji.
5. Niezrozumienie organizacji „od środka”
Niektóre zarządy funkcjonują jak odseparowany świat. Mają wskaźniki, wyniki, raporty, ale nie mają realnego kontaktu z tym, co dzieje się w organizacji. Skutki:
cele są niezrozumiałe dla zespołów,
strategia jest „narzucona”, a nie wdrożona,
tworzy się kultura pozorów i raportowania pod oczekiwania.
Zarząd powinien umieć przekładać strategię na język operacyjny: zadania, odpowiedzialności, mierniki, harmonogramy i komunikację. Bez tego nawet dobra strategia pozostaje teorią.
6. Brak umiejętności negocjacji wewnętrznych i zewnętrznych
Negocjacje to nie tylko rozmowy z klientami i dostawcami. Zarząd negocjuje codziennie:
budżety pomiędzy działami,
priorytety projektowe,
warunki współpracy z kluczowymi partnerami,
zakres odpowiedzialności,
„co jest ważniejsze” i „co robimy najpierw”.
W praktyce wiele konfliktów w zarządach nie wynika z braku kompetencji, lecz z braku narzędzi negocjacyjnych i braku zdolności do uzgadniania wspólnego stanowiska.
Jeśli ten obszar jest w Twojej firmie szczególnie istotny, warto rozważyć rozwój zarządu właśnie przez szkolenia ukierunkowane na negocjacje oraz podejmowanie decyzji w warunkach presji. Przykładowy program tego typu można zobaczyć tutaj:
https://szkoleniaznegocjacji.com/szkolenia-dla-zarzadu
7. Brak rytmu zarządczego i konsekwencji w egzekucji
Nawet najlepsze decyzje nic nie dają, jeśli firma nie potrafi ich dowieźć.
W zarządach często brakuje:
rytuałów przeglądów (krótkich i regularnych),
jasnych formatów raportowania (minimum, które wystarcza),
kontroli realizacji (ownership),
odpowiedzialności za rezultaty, nie działania.
Efekt jest przewidywalny: projekty się ciągną, priorytety się zmieniają, a firma traci energię na chaos operacyjny.
Skuteczny zarząd buduje rytm, w którym decyzja oznacza działanie, a działanie oznacza wynik.
Podsumowanie: źródłem błędów nie są ludzie, tylko system pracy zarządu
Największy paradoks jest taki: większość błędów decyzyjnych na poziomie zarządu nie wynika ze złych intencji ani braku doświadczenia, tylko z braku systemu.
Jeżeli zarząd nie ma ustalonych procesów decyzyjnych, zasad komunikacji i narzędzi do rozwiązywania konfliktów, nawet najlepsi liderzy będą działać chaotycznie.
Dlatego rozwój top managementu jest dziś inwestycją o największym zwrocie: bo wzmacnia centrum decyzyjne firmy.
Jeśli chcesz ograniczyć ryzyko błędnych decyzji strategicznych, uspójnić współpracę w zarządzie i wzmocnić kompetencje zarządzania przez negocjacje oraz decyzje w presji, sprawdź program szkolenia: